سازمان سیما، منظر و فضای سبزشهری شهرداری اراک

سازمان سیما، منظر و فضای سبزشهری شهرداری اراک

کاشت درختان

الف)انتخاب درخت:

اولین قدم برای کاشت درخت انتخاب صحیح و به جای آن مناسب با امکانات و مکان مورد نظر شماست برای این کار لازم است به مراکز معتبر تولید درخت و درختچه مراجعه کرده و آنها را از نزدیک مورد بررسی قرار دهید زیرا در این نوع مراکز با هر بار تغییر مکان درختان ریشه ها مورد هرس قرار گرفته و بدین ترتیب آماده رشد سریع می باشد

ب)فاصله کاشت:

در مورد فاصله کاشت درختان و درختچه ها باید به صورتی قرار گیرند که به آزادی رشد و نمو کرده و در هم فرو نرود تعیین فاصله کاشت درختان باید بر مبنای آزادی رشد و نمو آنها باشد بنابراین قبل از انتخاب محل کاشت درخت یا درختچه سعی کنید اندازه درخت بالغ همانگونه را با توجه به کاتالوگ ها و کتب باغبانی به دست آورید بسیاری از درختان که تاج مدور دارند همزمان با رشد عمودی و به همان اندازه دارای رشد افقی نیز هستند بنابراین اگر اندازه رشد افقی درخت را ندارید می توانید آن را از روی حداکثر ارتفاع درخت حدس بزنید در هنگام تعیین کاشت درخت از ساختمان ها به این نکته نیز توجه کنید که امکان شکستن شاخه های درختان در اثر طوفان وجود دارد به همین دلیل برای درختانی نظیر بلوط که چوب سختی دارند در حدود ۷ متر فاصله از ساختمان و برای درختان نظیر افرا که چوب نرم تری دارند فاصله کمتری را در نظر بگیرید . فاصله کاشت برای درختچه ها و پرچین ها نیز مطرح است اصولاً درخت ها باید به اندازه نصف تاج خود از ساختمان ها فاصله داشته باشند.

ج)انتقال درخت:

هنگامی که درخت مورد نظر خود را انتخاب کردید آن را به کمک گلدان یا ظروف محتوای خاک و ریشه جابجا کنید و از گرفتن تنه آن به این منظور جداً خودداری نمایید بهترین زمان برای کاشت درخت و درختچه فصل خواب آن می باشد این زمان پس از برگ ریزان درخت در پاییز یا قبل از بیدار شدن جوانه ها در بهار است زیرا وجود یک دور سرما قبل از بارش باران های بهاره و گرمای تابستان امکان رشد ریشه را فراهم می‌سازد در صورتی که بتوانید به نحو احسن از درخت یا درختچه مراقبت نموده و سلامتی آن را در آینده مختل نسازید کاشت درخت و درختچه در فصل رشد نیز امکان پذیر است به هنگام جابجایی درخت ریشه را پس از خارج کردن از زمین با یک قطعه کرباس مرطوب بپوشانید و پس از قرار دادن آن در گودال کاشت کرباس را از روی ریشه برداریم اگر درخت یا درختانی را خریداری نموده و به دلایلی پ نمی‌توانید آنها را چند روز  در محل اصلی بکارید ریشه آن را در یک نهر کم عمق قرار داده و روی آنها را خاک بریزید .

د)نحوه کاشت درخت:

برای کاشت درخت هشت مرحله ساده توصیه می شود:

  1. گودال کاشت بزرگی حفر کنید
  2. با مراقبت و احتیاط هرس نمایید
  3. گودال و خاک را آماده کشت کنید
  4. درخت را در عمق مناسبی از گودال قرار دهید
  5. خاک را به آرامی در گودال بریزید
  6. در مواقع لازم استفاده از قیم برای تثبیت درخت ضروری است
  7. پای درخت مالچ بریزید
  8. به طور منظم آبیاری کنید

مراقبت از درختان:

هرگاه کسی بداند که ارزش یک درخت سالم از هر نظر با افزایش سن آن بیشتر می شود و تعدادی از درختان مانند درخت بلوط و گردو قادرند ۲۰۰ و ۳۰۰ سال عمر کند در آن صورت مراقبت منظم از درختان برای شخص جالب تر بوده و ارزش بیشتری خواهد داشت به خاطر داشته باشید همیشه درمان بیماری و پس از بروز، بسیار مشکل‌تر وقت گیر تر و پر هزینه تر از اقدامات پیشگیری می‌باشد بنابراین ضروری است تا از درختان به طور مرتب مراقبت نمایید و سال‌های سال از فواید آن ها بهره مند شوید.

به منظور نگهداری و حفظ درختان چهار عمل

1)معاینه

2)ریختن مالچ

3)کود دهی

4)هرس درختان

ضروری است .

1)معاینه درختان:

معاینه درختان روش سودمندی است که هر نوع تغییر ناهنجار در وضعیت درخت را قبل از پیشروی و حاد شدن مشخص می‌سازد، با معاینه مرتب درخت می توان به شدت بیماری،  آفات و مشکلات محیطی درخت پی برده و در جهت رفع آنها کوشید در حین معاینه به چهار نکته توجه کنید برگ ها یا جوانه های جوان، اندازه برگ، رشد شاخه ها و خشکیدن برف ها و شاخه های فوقانی.

از علائم مشخصه ای که نشان دهنده به خطر افتادن سلامتی درخت می باشد کاهش در تعداد جوانه ها و یا کاهش رشد برگ می باشد برای ارزیابی میزان این تغییرات و اثر آن بر سلامتی درخت رشد جوانه ها را در طول سه سال گذشته مقایسه کنید به این ترتیب می‌توانید میزان کاهش در الگوی رشد درخت را تعیین نمایید همانگونه که قبلا اشاره کردیم

2) ریختن مالچ

مالچ با حفظ رطوبت خاک و خنک نگه داشتن آن از فشار برریشه درخت می کاهد و همچنین مالچ با دور نگه داشتن ماشین هایی نظیر چمن بر ها از ساقه درختان مانع وارد آمدن صدمات مکانیکی به آنها می گردد.

مالچ: هرگونه پوشش طبیعی و یا مصنوعی که در کشاورزی به منظور حفظ رطوبت خاک ، حفاظت از سرما و گرما، جلوگیری از فرسایش و غیره کاربرد می شود مالچ نامیده می شود.

3)کوددهی:

یکی از کارهای مهم برای حفظ سلامتی درختان کوددهی است بهترین زمان کود دهی فصل پاییز یا اوایل فصل بهار است .هرچند کوددهی در مواقع دیگر نیز ضرری ندارد

کود علاوه بر فراهم نمودن مواد غذایی جزئی مورد نیاز درخت در مقدار سه ماده غذایی مهم خاک یعنی نیتروژن، فسفر و پتاسیم می افزاید.

نیتروژن مهمترین عنصر خاک است که نقش بسزایی در رشد طبیعی شاخه ها و رنگ سبز برگها دارد در اثر کمبود این ماده تغییر رنگ برگها ابتدا از بخش تحتانی گیاه شروع شده و سپس با برگ های فوقانی گیاه ادامه می یابد.

فسفر ماده‌ای است که به نمو بافت ها و رشد ریشه کمک می‌کند و در تولید گل، میوه و بذور میوه اهمیت فراوانی دارد خوشبختانه فسفر مانند نیتروژن سریعاً از خاک تخلیه نمیشود.

پتاسیم:عنصر پتاسیم برای رشد گیاه خصوصاً مقاومت ساقه ضروری است این ماده در ساختن قند و نشاسته دخالت داشته به رشد بافت های مختلف کمک کرده و رنگ گلها را بهتر می‌نماید

از آن جایی که شرایط خاک هر منطقه نسبت به سایر مناطق خصوصاً به لحاظ مقدار مواد آلی خاک تفاوت های عمده دارد بنابراین انتخاب صحیح نوع کود و استفاده از آن کار مشکلی است هنگام کود دهی به این نکته توجه کنید که نیتروژن را می توان مستقیماً روی خاک ریخت ولی در مورد فسفر و پتاسیم باید مانند سایر مواد غذایی غیرقابل حل عمل نمایید به این ترتیب که ابتدا در زمین حفره ایجاد کرده و سپس آن را داخل حفره بریزید.

هرس کردن از قدیمی ترین روش هایی است که انسان برای زیباسازی و یا افزایش کمی و کیفی باردهی درختان و درختچه‌ها به کار می‌برد ، با این روش بعضی از شاخه ها به صورت انتخابی قطع شده و الگوی رشد تغییر می‌یابد هرس علمی و اصولی مانع از رویش تصادفی و ضعیف شاخه ها شده گیاه را در جهت دستیابی به شکل یا محصول دلخواه هدایت می کند .

بریدن قطعات چوب مرده، بیمار یا آسیب دیده، راه گسترش بیماری و آلودگی را سد کرده در حفظ سلامت گیاه کمک می کند.

درختان را بیشتر در فصل زمستان یا اوایل بهار هرس کنید زیرا در این فصول محل بریدگی شاخه های هرس شده سریعتر ترمیم می شود اما درختانی که در فصل بهار بیمارند از این قاعده مستثنا هستند همچنین هرس تعدادی از درختان نظیر بلوط و اقاقیا در ایام بارانی فصل بهار موجب بیمار شدن آنها می گردد به خاطر داشته باشید عمل هرس را باید با احتیاط انجام دهید زیرا درختان بدون برگ کافی قادر به جذب و پردازش نور خورشید برای ادامه حیات نیستند و این به نفع هیچ گیاهی نیست در بعضی موارد هرس‌کردن کاملاً ضروری است زیرا شاخه‌های مصدوم نه‌ تنها برای سایر بخش‌های درخت بلکه برای ساختمان های مجاور نیز خطرناک است هرس کردن الگوی رشد درخت را نیز کنترل می‌کند زیرا شاخه ها در جهت جوانه ها رشد کرده و خارجی ترین جوانه روی شاخه بیشترین تاثیر را در جهت رشد آتی شاخه دارد بنابراین می توانید با انتخاب دقیق و صحیح محل برش جهت شاخه ها را کنترل کنید بنابراین شاخه ها را به نحوی هرس کنید که خارجی ترین جوانه در جهت رشد مورد نظر شما باشد افرادی که به عمل هرس  آشنایی نداشته و یا آن را برای درخت ضروری نمی دانند بهتر است قبلاً با متخصصین فن مشورت کرده و راهنمایی های لازم را فرا گیرند پس از شروع عمل هرس آن را تا آخرین مرحله به اتمام رسانید شاخه ها را طوری هرس نمایید  که برآمدگی آنها محفوظ بماند این برآمدگی اغلب بخشی از پوست سخت درختان است که اتصال شکل شاخه‌ها را تشکیل می‌دهد

منابع مورد استفاده :

1)مراقبت و نگهداری از گیاهان و گلهای خانگی ترجمه و گردآوری مسعود نوروزی

2)اطلاعات مختصری از باغداری ترجمه صادق سهرابی

3)درختان و محیط زیست تالیف مهندس مجنونیان

4)زندگی گیاه سبز ترجمه خیام فولادی

5)روش کاشت درختان ترجمه خیام فولادی

6Mature tree care (  گالستون ، دیویس ساتر

نام کتاب درختکاری و مراقبت از درختان واحد انتشارات سازمان پارکها و فضای سبز شهر تهران